 |
 |
 |
მ ო ნ ო გ რ ა ფ ი ე ბ ი2000 - 2007 წ.წ.
2007
სამეგრელოს გეოგრაფიული სახელწოდებანი, ІІ ( ზუგდიდის რაიონი)
ავტორი - პაატა ცხადაია
ტიტული - თბილისის ივანე ჯავახიშვილის უნივერსიტეტი, ქართული ენის ინსტიტუტი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - მერაბ ჩუხუა
გვ. - 423
ზომა - 11, 3 სმ. X 16 სმ.
ISBN – 978-99941-12-022-0
გამოცემის თარიღი - 2007 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ტოპონიმი, მოტივაცია, ეტიმოლოგია, ფონეტიკური პროცესი, ოიკონიმი.
ანოტაცია - ლექსიკონში შესულია ზუგდიდის რაიონის 6000-ზე მეტი ტოპონიმი. ტოპონიმი წარმოდგენილია ანბანის რიგზე საკრებულოებისა და მასში შემავალი სოფლების მიხედვით. სახელდებული ობიექტის რაობის აღნიშვნისა და ლოკალიზაციის შემდეგ მოცემულია ძირითადი ისტორიული წყაროების ჩვენებანი, ეტიმოლოგიური ძიებანი, გარკვეულია ეტიმონთა ლექსიკური მნიშვნელობანი, გამოვლენილია დღემდე უცნობი კონოტაციების ფუძეები.
სამეგრელოს გეოგრაფიული სახელწოდებანი, ІІІ ( ხობის რაიონი)
ავტორი - პაატა ცხადაია
ტიტული - თბილისის ივანე ჯავახიშვილის უნივერსიტეტი, ქართული ენის ინსტიტუტი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - მერაბ ჩუხუა
გვ. - 298
ზომა - 11, 5 სმ. X 16 სმ.
ISBN – 978-99941-12-023-7
გამოცემის თარიღი - 2007 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ტოპონიმი, მიკროტოპონიმი, მითოლოგია, მოტივაცია, ჰიდროგრაფიული ნომენი, ინფორმატორი.
ანოტაცია - წიგნში შესულია ხობის რაიონისა და ქ. ფოთის 5000-მდე ტოპონიმი ანბანის რიგზე საკრებულოებისა და მასში შემავალი სოფლების მიხედვით. ტოპონიმის დასახელებას მოსდევს სახელდებული ობიექტის განსაზღვრა და ლოკალიზაცია, ავტორის შეხედულებისამებრ მოცემულია ტოპონიმის ლინგვისტური და ექსტრალინგვისტური ანალიზი, მოტივაციასა და ეტიმოლოგიასთან დაკავშირებული კომენტარები, სხვადასხვა წყაროებში ტოპონიმის მოხსენიებასა და სამეცნიერო ლიტერატურაში გამოთქმული მოსაზრებების ანალიზი.
სამეგრელოს გეოგრაფიული სახელწოდებანი, ІV ( ჩხოროწყუს რაიონი)
ავტორი - პაატა ცხადაია
ტიტული - თბილისის ივანე ჯავახიშვილის უნივერსიტეტი, ქართული ენის ინსტიტუტი, საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - მერაბ ჩუხუა
გვ. - 489
ზომა - 11 სმ. X 16 სმ.
ISBN – 978-99941-12-310-8
გამოცემის თარიღი - 2007 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ტოპონიმი, ჰიდროფორმანტი, დეონიმიზაცია, ანთროპონიმი, ტრანსონიმიზაცია, ექსტრალინგვისტური ანალიზი.
ანოტაცია - წიგნი მოიცავს ჩხოროწყუს რაიონის 6000-ზე მეტ ტოპონიმს - სოციალური, ბუნებრივი თუ ხელოვნური ობიექტის სახელებს. ლექსიკონი შედგება ორი ნაწილისაგან. პირველ ნაწილში მოცემულია მონაცემები რაიონზე, საკრებულოებზე, სოფლებზე და ინფორმატორებზე. მორე ნაწილში - რაიონის გეოგრაფიული სახელწოდებები საერთო ანბანის რიგზე. თითოეული ტოპონიმის დასახელებას მოსდევს სახელდებული ობიექტის განსაზღვრა და ლოკალიზაცია, ინფორმატორისეული განმარტებანი, ავტორისეული სტრუქტურულ-სემანტიკური ძიებანი და ექსტრალინგვისტური კომენტარები.
დიდოური ენა (აღწერითი ანალიზი და ტექსტები)
ავტორი - ნოდარ არდოტელი
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - გურამ თოფურია
გვ. - 174
ზომა - 14, 4 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 978-9941-12 088-6
გამოცემის თარიღი - 2007 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ფონემათა კორელაცია, ალომორფი, ფორმანტი, ნამყო წყვეტილი, აწმყო ზოგადი, ატრიბუტული სინტაგმა.
ანოტაცია - მონოგრაფიაში წარმოდგენილია დიდოური ენის გრამატიკული სტრუქტურის მოკლე აღწერითი ანალიზი, რომელსაც თან ერთვის დიალექტურად და ჟანრობრივად ერთმანეთისაგან განსხვავებული ტექსტები. თავდაპირველად მოცემულია ცნობები დიდოელების (resp. ცეზების) ვინაობა-რაოდენობის, ისტორიული საცხოვრისის (ერთვის რუკა), ენობრივი გარემოცვის, ეთნოლოგიური რეალიებისა და შესწავლის ისტორიის შესახებ, შემდეგ გაანალიზებულია დიდოური ენის გრამატიკული სისტემის (ფონეტიკა, მორფოლოგია, სინტაქსი) საკითხები ყველა დიალექტისა და თქმის თავისებურებათა მეტ-ნაკლები გათვალისწინებით. შემოკლებით განხილულია ლექსიკური და ონომასტიკური მასალა.
იბერიულ-კავკასიური ენათმეცნიერების საფუძვლები
ავტორი - მიხეილ ქურდიანი
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი, გელათის მეცნიერებათა აკადემია
რედაქტორი - ავთანდილ არაბული
გვ. - 1040
ზომა - 17 სმ. X 24, 5 სმ.
ISBN – 99928-77-93-6
გამოცემის თარიღი - 2007 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - სახელმძღვანელო
საკვანძო სიტყვები - ენათმეცნიერება, იბერიულ-კავკასიური, კავკასიოლოგია, ლინგვისტიკა, ბგერათშესატყვისობა, დიაქრონია, სემანტიკა.
ანოტაცია - ნაშრომის მიზანია აჩვენოს, რომ ამა თუ იმ ენობრივ ჯგუფთა თუ ცალკეულ ენათა ერთ ოჯახად მიჩნევის საფუძველი მათ შორის კანონზომიერ და რეგულარულ ბგერათშესატყვისობათა დადგენაა. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის გამოყენებით დამტკიცებულია აფხაზურ-ადიღური, ბასკურ-ქართველური და ნახურ-დაღესტნური ენობრივი ჯგუფების ურთიერთნათესაობა და მათი კუთვნილება ენათა იბერიულ-კავკასიური ოჯახისადმი.
2006
ქართლური ლექსიკონი (მასალები)
ავტორი - მერი მესხიშვილი
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ალექსი ჭინჭარაული
გვ. - 204
ზომა - 15 სმ. X 27 სმ.
ISBN – 99940-61-49-6
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ქართლური, ლექსიკა, სიტყვა-სტატია, დიალექტი, საბავშვო თამაშობები.
ანოტაცია - ლექსიკონში ასახულია ქართული ენის ფუძე-დიალექტის _ ქართლურის ლექსიკა. წარმოდგენილია 1800-მდე სიტყვა და გამოთქმა. სალექსიკონო ერთეულები ილუსტრირებულია ქართლის სხვადასხვა სოფელში ჩაწერილი ფრაზებით. ლექსიკონი შედგენილია იმავე პრინციპით, როგორც 1981 დასტამბული „ქართლური დიალექტის ლექსიკონი“ (შემდგენლები თ. ბეროზაშვილი, მ. მესხიშვილი, ლ. ნოზაძე) და მიზნად ისახავს ამ ლექსიკონის მასალის შევსებას. კერძოდ: სალექსიკონო განსამარტავ ერთეულად გამოტანილია სახელის სახელობითი ბრუნვა და ზმნის პირიანი ფორმა (აწმყოს მესამე პირი); წიგნში შესულია ავტორის მიერ 1950-1965 წ.წ. ჩაწერილი ისეთი ლექსიკური თუ ფრაზეოლოგიური ერთეულები, რომლებიც ვერ მოხვდა „ქართლური დიალექტის ლექსიკონში“, აგრეთვე 1981 წლის შემდგომ მოპოვებული ლექსიკა-ფრაზეოლოგია. ლექსიკონში შესულია ძირითადად ისეთი მასალა, რომელიც ქეგლში არ არის განმარტებული, გამონაკლისია ისეთი სალექსიკონო ერთეულები, რომლებიც კი არის ქეგლში, მაგრამ არ ახლავს სათანადო დოკუმენტაცია. ცალკეა გამოყოფილი ავტორის მიერ შეკრებილი საბავშვო თამაშობების აღწერა. ლექსიკონს ერთვის დასახელებული სოფლების შემოკლებათა სია და ზმნური ერთეულების საყრდენ ფუძეთა ინდექსი.
აბაზური ენა
ავტორი - ქეთევან ლომთათიძე
ტიტული - არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე, რუსუდან ჯანაშია, მაია აბალაკი.
გვ. - 209
ზომა - 20 სმ. X 11 სმ.
ISBN – 99940-61-38-0
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ,,უნივერსალი’’
მომხმარებელი - ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული, რუსული.
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - აბაზური, ფონეტიკა, მორფოლოგია, სიტყვაწარმოება, დიალექტი, კლასკატეგორია.
ანოტაცია მონოგრაფია შედგება ორი ნაწილისაგან: ფონოლოგია და მორფოლოგია. ფონოლოგიაში განხილულია ძირითადი ფონეტიკური პროცესები, წარმოდგენილია თანხმოვანთა და ხმოვანთა სისტემა, რომელსაც დართული აქვს ძირითად თანხმოვანთა ტაბულა.მორფოლოგიის ნაწილში მეტყველების ნაწილთა დაწვრილებით დახასიათებასთან ერთად განხილულია სიტყვაწარმოება. აღწერილია სიტყვაწარმოებითი საშუალებებით ადამიანისა და ნივთთა კლასების გამოხატვის შესაძლებლობანი.
წინასიტყვაობაში მოცემულია მოკლე ცნობები აბაზების, აბაზური ენისა და მისი დიალექტების შესახებ. ავტორი მკითხველს აცნობს ამ მონოგრაფიის დაწერის მოკლე ისტორიას და აღნიშნავს, რომ ეს არის ხელმეორე გამოცემა, რომელიც რამდენადმე განსხვავდება წინა გამოცემისაგან.
ქართველურ და ჩერქეზულ ენობრივ სისტემათა ისტორიის ზოგი საკითხი
ავტორი - ვაჟა შენგელია
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - ნათელა ქუთელია, თეიმურაზ გვანცელაძე.
გვ. - 239
ზომა - 15 სმ. X 20, 5 სმ.
ISBN – 99940-864-8-0
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა, უნივერსალი.
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ბგერათშესატყვისობანი, სუპერაცია, უმლაუტი, პერუპტივები, ლატერალები, პიროვნებისა და ნივთის კატეგორია, ისტორიულ-შედარებითი ძიებანი, ეტიმოლოგიური ძიებანი.
ანოტაცია - ნაშრომში განხილულია ქართველურ და ჩერქეზულ ენათა ფონოლოგიური სისტემის, პიროვნებისა და ნივთის კატეგორიის ფუნქციონირების რიგი საკვანძო საკითხი. წარმოდგენილია ისტორიულ-შედარებითი ხასიათის რამდენიმე საკითხის ანალიზი და ეტიმოლოგიური ძიებანი.
მცენარეთა ლექსიკა აფხაზურში
ავტორი - ნანა მაჭავარიანი
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
გვ. - 298
ზომა - 20 სმ. X 11 სმ.
ISBN – 99940-864-1-3
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - ინგლისური
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - აფხაზური, ლექსიკა, სახელდება, სემანტიკა, ეტიმოლოგია.
ანოტაცია ნაშრომში სრულად არის ასახული აფხაზური ენის მცენარეთა აღმნიშვნელი ლექსიკა. ნაშრომის მიზანია თითოეული მცენარის სახელდების მოტივის დადგენა, მცენარეთა სახელწოდებების სისტემატიზაცია სემანტიკურ-სტრუქტურული თვალსაზრისით, ლექსიკის ნასესხები ნაწილის გამოყოფა აფხაზური ენის საფუძველზე შექმნილ სახელწოდებათაგან, აფხაზურ ენაში მცენარეთა სახელწოდებების სტრუქტურული მოდელირების გამოყოფა, მათში მეტყველების სხვადასხვა ნაწილთა თუ მორფემათა გამოვლენა და შეძლებისგგვარად ახსნა.
ნაშრომში აღწერილი და რეკონსტრუირებულია მცენარეთა სახელწოდებების შექმნისა და ჩამოყალიბების მოდელები, მოცემულია ზოგიერთი მცენარის სახელწოდების ეტიმოლოგიური ანალიზი.
სინტაქსურ მიმართებაში შემავალი ზმნური კატეგორიები აფხაზურსა და ქართულში
ავტორი - ნანა მაჭავარიანი
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ქეთევან ლომთათიძე
გვ. - 163
ზომა - 20სმ. X 11 სმ.
ISBN – 99940-864-3-x
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - აფხაზური, ზმნა, სინტაქსი, კატეგორია.
ანოტაცია ნაშრომში გამოვლენილია ზმნურ კატეგორიათა კანონზომიერებანი და თავისებურებანი ქართულსა და აფხაზურში, ნაჩვენებია ამ კანონზომიერებათა ჩამოყალიბების ისტორიული სურათი. შესწავლილია ქართული და აფხაზური სინტაქსურ მიმართებაში შემავალი ზმნური კატეგორიები, სისტემურად არის განხილული ამ დარგში გამოთქმული მოსაზრებანი და დებულებები. საანალიზო მასალა ამოკრებილია ქართული და აფხაზური ლიტერატურის ნათარგმნი და ორიგინალური ძეგლებიდან. გამოყენებულია ავტორის მიერ ოჩამჩირის რაიონში ჩაწერილი მასალა.
გურული დიალექტი
ავტორი - გრიგოლ იმნაიშვილი
ტიტული - არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - თედო უთურგაიძე, ლეილა კვანტალიანი.
გვ. - 414
ზომა - 20 სმ. X 15 სმ.
ISBN – 99940-61-74-7
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - დიალექტი, ლექსიკონი, მორფოფონემატური, სტრუქტურა.
ანოტაცია მონოგრაფიაში გაანალიზებულია გურული დიალექტის ფონეტიკურ-გრამატიკული და ლექსიკური თავისებურებანი ადგილზე ჩაწერილი მასალებისა და ცოცხალ მეტყველებაზე უშუალო დაკვირვების საფუძველზე. გათვალისწინებულია გამოქვეყნებული ტექსტები და მხატვრულ ლიტერატურაში ასახული გურულიზმები.
მონოგრაფიას წინ უძღვის შესწავლის ისტორია, სადაც დაწვრილებითაა განხილული ადრე გამოქვეყნებული გურული ტექსტები და გამოკვლევები გურული დიალექტის შესახებ. მიმოხილვას თან ერთვის ადგილზე ჩაწერილი ტექსტები და ლექსიკონი, რომელშიც დაცულია გურულისათვის დამახასიათებელი მორფოფონემატური სტრუქტურა. ზმნები ლექსიკონში შეტანილია მასდარის (საწყისის) ფორმით, ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ მასდარში არ ჩანს დიალექტის ნიშანდობლივი ფონეტიკური ცვლილებები, ლექსიკონში ფიქსირებულია მესამე პირის ფორმით. წიგნს დართული აქვს ავტორთა საძიებელი, ინფორმატორთა საძიებელი, (აგრეთვე მთხრობელის სახელი, მამის სახელი, გვარი, ასაკი და ჩაწერის თარიღი) და გამოკვლევაში გაანალიზებულ და დამოწმებულ ფორმათა საძიებელი.
ჩიქობავას „იბერიულ-კავკასიური ენათმეცნიერების შესავალი“ და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
ავტორი - გენადი ბურჭულაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი -
გვ. - 65
ზომა - 13 სმ. X 19 სმ.
ISBN – 99940-851-1-5
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - იბერიულ-კავკასიური ენები, უნივერსიტეტი.
ანოტაცია - წიგნში განხილულია არნ. ჩიქობავას ”იბერიულ-კავკასიური ენათმეცნიერების შესავალი“ და გ. კლიმოვის ”შესავალი კავკასიურ ენათმეცნიერებაში“.
ადგილისა და დროის ზმნისართები მეგრულ-ლაზურში
ავტორი - შორენა ლომაია
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - ვაჟა შენგელია
გვ. - 168
ზომა - 11, 2 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-61-71-2
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ზმნისართი, ზმნისწინი, თანდებული, კომპოზიტი, შესიტყვება.
ანოტაცია - ნაშრომში წარმოდგენილია ადგილისა და დროის ზმნისართთა სრული და სისტემური ანალიზის ცდა. ადგილისა და დროის ზმნისართები, როგორც ქართულში, ისე მეგრულ-ლაზურში, აღნაგობის მიხედვით ორ ჯგუფად იყოფა: პირველადი ზმნისართები და დერივაციით ან კომპოზიციით მიღებული ნაწარმოები ზმნისართები. ანალიზის საგანია ყველა ის ზმნისართი, რომელიც მეგრულ-ლაზურის გამოქვეყნებულ ტექსტებსა და ლექსიკონებშია წარმოდგენილი. მოცემულია მსჯელობა ქართულის შესატყვის მასალაზე. განხილულია ზმნისართის რაობის საკითხი. გაანალიზებულია ადგილისა და დროის ზმნისართთა სტრუქტურასა და სემანტიკასთან დაკავშირებული საკითხები და წარმოდგენილია ზოგი ახალი თვალსაზრისიც.
ფრინველთა ლექსიკა ზანურში
ავტორი - ნანა გულუა
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - ავთანდილ არაბული
გვ. - 230
ზომა - 11, 2 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-61-04-6
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ლექსიკა, მორფოლოგია, ეტიმოლოგია, სახელზმნა, თხზვა-კომპოზიცია, ტერმინები.
ანოტაცია - ნაშრომი წარმოადგენს ფრინველებთან დაკავშირებული ზანური ლექსიკის შესწავლის ცდას ლექსიკოლოგიურ, ეტიმოლოგიურ და ისტორიულ-შედარებით ასპექტში. გამოყოფილია მორფოლოგიურ-სტრუქტურული ჯგუფები. განხილულია მათი სიტყვაწარმოებითი თავისებურებები, თხზვა-კომპოზიცია, სახელზმნური წარმოების ტერმინები, ნასესხები სიტყვები და მათი ადგილი მეგრულ-ლაზურის დარგობრივ ლექსიკაში. წარმოდგენილია ცალკეულ ტერმინთა ეტიმოლოგია, მათ შორის - სამეცნიერო ლიტერატურაში უკვე არსებულისაგან განსხვავებული.
ქართველური ტოპონიმებისა და გვარების წარმოება და ურთიერთმიმართება
ავტორი - ვახტანგ მაღრაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - პაატა ცხადაია, ვიანორ ახალაია.
გვ. - 227
ზომა - 11 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-864-2-1
გამოცემის თარიღი - 2006 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - ინგლისური
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ტოპონიმი, ოიკონიმი, ეთნონომი, ზოონიმი, ჰიდროაპერატივი, ეტიმოლოგიური, გვარსახელი.
ანოტაცია - ნაშრომში განხილულია სიტყვაწარმოებითი (ტოპონიმთა და გვარსახელთა წარმოების) სისტემა, რომელიც უპირველეს ყოვლისა, არის ზოგადქართველური. დადგენილია ქართველურ ტოპონიმთა ფონეტიკური პროცესების მსგავსება-განსხვავება; გამოვლენილია სიტყვაწარმოებითი საშუალებები; მათი განაწილება რეგიონის მიხედვით. გაანალიზებულია ქართველურ გვარსახელთა და ტოპონიმთა ურთიერთდამოკიდებულება, ზოგიერთი ტოპონიმისა თუ გვარის ეტიმოლოგიური კვლევა. ნაშრომში არის ცდა განისაზღვროს ქართველური ტომების მიგრაცია (ქართულ-მეგრულ-სვანურ), მაწარმოებელთა გავრცელებულობა ”არატრადიციულ“ რეგიონებში. ნაშრომს ახლავს ცხრილები, რუკები.
2005
ხევსურული ლექსიკონი
ავტორი - ალექსი ჭინჭარაული
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ავთანდილ არაბული
გვ. - 1180
ზომა - 17 სმ. X 25, 5 სმ.
ISBN – 99940-820-0-0
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ხევსურული, ლექსიკონი, დიალექტი, გრამატიკა, მორფოლოგია.
ანოტაცია - ლექსიკონი დაახლოებით 25000 სალექსიკონო ერთეულს შეიცავს. იგი აგებულია ”ქართული ენის განმარტებითი ლექსიკონის“ პრინციპზე. სტატიის სათაურად ზმნა გატანილია აწმყოს მხოლოობითი რიცხვის მესამე პირის ფორმით პირის ნიშნების გამოყოფით, სახელი _ სახელობითი ბრუნვის მხოლოობითი რიცხვის ფორმით, ბრუნვის ნიშნის გამოყოფით. სახელზმნები (მიმღეობა, მასდარი): თუ მისი მნიშვნელობა და ფორმა სტატიის სათაურს არ სცილდება, იმავე სტატიის ბუდეშია შეტანილი (განმარტებით ან უმისოდ, ილუსტრაციით ან უმისოდ), თუ დამოუკიდებელი მნიშვნელობა აქვს შეძენილი, ცალკე განიმარტება. ლექსიკონი შეძლებისამებრ, აღჭურვილია ილუსტრაციებით (სხვადასხვა წყაროებიდან დამოწმებული შესიტყვებებით თუ წინადადებებით). სტატიის სათაური და ილუსტრაციები აწყობილია შავად. სტატიის სათაურად ზოგჯერ გატანილია მოზრდილი ფრაზაც. სტატიის ბოლოს, ”შდრ“-ს შემდეგ დამოწმებულია ამავე ძირიდან ნაწარმოები, დაყოფით აწყობილი სიტყვა-ფორმები. ამა თუ იმ ზმნისა თუ სახელის ნაყარი სიტყვა-ფორმები ანბანური რიგით ჩამოთვლილია ამ სიტყვის ძირთან.
სიტყვის მნიშვნელობის ცვლის საკითხები ქართულში
ავტორი - კონსტანტინე კაკიტაძე
ტიტული -
რედაქტორი - კახა გაბუნია
გვ. - 175
ზომა - 19 სმ. X 14 სმ.
ISBN – 99940-0-687-8
გამოცემის თარიღი - 2005
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა -
მომხმარებელი - ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სემანტიკა, მნიშვნელობა, ლექსიკა, პოლისემია, სინტაგმატიკა, პარადიგმატიკა.
ანოტაცია ნაშრომში განხილულია სემანტიკური განვითარების ძირითადი მიზეზები, ენის ლექსიკურ-სემანტიკური სისტემის შინაგანი თავისებურებანი, სიტყვის ლექსიკური მნიშვნელობა და მისი ცვლა. განსაკუთრებით დაწვრილებითაა შესწავლილი სიტყვის მნიშვნელობის განვითარების ისეთი სფერო, როგორიცაა პოლისემია. ნაშრომში მსჯელობა მიმდინარეობს ზოგადთეორიული საკითხების ფონზე, როგორიცაა - ცვალებადობა, ენის ცვალებადობა, ენისა და ლექსიკის განვითარება, ენა და კულტურა და სხვა.
ქართული მეტყველების კულტურა
ავტორი - ავთანდილ არაბული
ტიტული -
რედაქტორი - ელენე ბაბუნაშვილი
გვ. - 336
ზომა - 11, 7 სმ. X 21 სმ.
ISBN – 99940-32-58-5
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - სახელმძღვანელო
საკვანძო სიტყვები - ორთოეპია, ორთოგრაფია, პუნქტუაცია, სტილისტიკა, ტექსტი, ნორმალიზაცია, ტერმინოლოგია.
ანოტაცია - წიგნში თავმოყრილია ის ძირითადი პრობლემები და საკითხები, რაც ქართული მართლმეტყველებისა და მართლწერის თანამედროვე მდგომარეობას უკავშირდება; მასში დამუშავებულია ფუნქციონალური სტილების ცალკეული გამოვლინებანი, ტექსტის ანალიზისა და სინთეზის პრაქტიკული პრობლემები; მოცემულია მეტყველების კულტურის ჩამოყალიბების თეორიული საფუძვლები და პრაქტიკული სავარჯიშოები.
დიდ წინაპართა ნაკვალევზე
ავტორი - გენადი ბურჭულაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი -
გვ. - 403
ზომა - 14 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-820-1-9
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - მოგონებები, ქართველოლოგები, კავკასიოლოგები.
ანოტაცია - კრებულში შესულია რამდენიმე ფრაგმენტი რადიოგადაცემიდან და აგრეთვე პრესაში გამოქვეყნებული მასალა - І - დიდ წინაპართა ნაკვალევზე; ІІ - მეცნიერები და მათი მოწაფენი... მასწავლებლები... კოლეგები; ІІІ - პოლემიკა... კრიტიკა და ბიბლიოგრაფია.
მეთევზეობის ლექსიკა ზანურში
ავტორი - მაკა სალია
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
გვ. - 220
ზომა - 11, 2 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-61-95- X
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ლექსიკა, სემანტიკა, სტრუქტურა, მოტივაცია.
ანოტაცია - ნაშრომში გაანალიზებულია ზანური ლექსიკური ერთეულები, რომლებიც აღნიშნული შრომითი პროცესის აღწერას სდევს თან. მთლიანად გამოვლენილი იქნა 536 ენობრივი ერთეული. ყოველი ტერმინი გაანალიზებულია მისი ამჟამინდელი და ისტორიული სემანტიკის, სტრუქტურის, წარმომავლობის თვალსაზრისით. ხშირ შემთხვევაში დადგენილია ტერმინის მოტივაციის საფუძვლებიც.
ცხოველთა სახელები , როგორც ადამიანის მახასიათებლები ქართულში
ავტორი - გვანცა გვანცელაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - გუჩა კვარაცხელია
გვ. - 75
ზომა - 15 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-851-4-x
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ზოონიმი, ლექსიკა, პრაგმატიკა, შედარება, მეტაფორა, სიტყვა-სიმბოლო.
ანოტაცია - ნაშრომში განხილულია ქართული ენის ლექსიკური ფონდის ერთი ნაწილი პრაგმატიკის თვალსაზრისით. გამოკვლეულია ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურიდან და ”ვეფხისტყაოსნიდან’’ მოპოვებული ცხოველთა აღმნიშვნელი სახელები, როგორც ადამიანის მახასიათებლები.
ენობრივი სიტუაცია საქართველოში და ქართული ენის ფუნქციონირების საკითხები
ავტორი - მანანა ტაბიძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია. არნოლდ ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
გვ. - 275
ზომა - 15სმ. X 20სმ.
ISBN –N-99940-851-6-6
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - ინგლისური
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სოციოლინგვისტიკა, ენობრივი სიტუაცია, ენობრივი კონტაქტები, ენობრივი პოლიტიკა, იდენტიფიკაცია, სოციოლექტი.
ანოტაცია მონოგრაფიაში განხილულია ენობრივი სიტუაცია საქართველოში და ქართული ენის ფუნქციონირების საკითხები. გათვალისწინებულია უახლესი სოციოლინგვისტური ლიტერატურა, შეპირისპირებულია ამ საკითხთან დაკავშირებით სხვადასხვა დროს გამოთქმული თვალსაზრისები. ქართული სამწიგნობრო ენის განვითარების გზა გაანალიზებულია კონკრეტული მასალის საფუძველზე. ნაშრომში დასმული საკითხების მნიშვნელოვანი ნაწილი ქართულ ენათმეცნიერებაში პირველად გახდა სპეციალური კვლევის საგანი.
შერწყმული წინადადება ქართულში
ავტორი - თეა ბურჭულაძე
ტიტული -
რედაქტორი - თედო უთურგაიძე
გვ. - 145
ზომა - 15სმ. X 20სმ.
ISBN – 99940-851-5-8
გამოცემის თარიღი - 2005 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა,’’’
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სინტაქსი, წინადადება, შერწყმული, ერთგვარი წევრები.
ანოტაცია მონოგრაფიაში განხილულია შერწყმული წინადადება, რაობა, მისი მიღების გზები და საშუალებები. ყურადღება გამახვილებულია წინადადების ერთგვარ წევრთა გაგებასა და არსზე, მისი გამოყოფის საფუძვლებზე. ასევე განხილულია არაერთგვარ წევრებიანი ,,შერწყმული’’ წინადადების ადგილი რთულ თანწყობილ წინადადებაში.
2004
ქართველური ჰიდრონიმები
ავტორი - ვახტანგ მაღრაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - ლეილა კვანტალიანი, თედორე უთურგაიძე.
გვ. - 146
ზომა - 11, 2 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-772-6-0
გამოცემის თარიღი - 2004 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - ინგლისური
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ჰიდრონიმი, მორფოლოგია, ტოპონიმი, სინტაგმა, კომპოზიტი, მსაზღვრელ-საზღვრული.
ანოტაცია - ნაშრომი შედგება ორი თავისაგან. პირველი თავი ჰიდრონიმების მორფოლოგიურ ანალიზს ეხება. განხილულია ქართველურ ჰიდრონიმთა სიტყვაწარმოებითი სისტემა ქართულ, მეგრულ და სვანური სისტემების საერთო ნიშან-თვისებების მიხედვით. მეორე თავში განხილულია ჰიდრონიმთა სტრუქტურა. გაანალიზებულია მარტივი აფიქსებით, მრავლობითი რიცხვის მაწარმოებლებით წარმოქმნილი სიტყვაწარმოებითი, ატრიბუტულმსაზღვრელიანი ჰიდრონიმები, საზღვრული ინდიკატორები, სამსიტყვიანი, ”სინონიმური“ რთული სახელები, პოლისემიური სახელები, რთულ ჰიდრონიმთა მართლწერის წესები. ნაშრომს ახლავს ცხრილები, რუკები.
2003
ჩეჩნურ-ქართული ლექსიკონი
ავტორი - როსტომ ფარეულიძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი, ივ. ჯავახიშვილის სახ. თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კავკასიოლოგიური ცენტრი.
რედაქტორი - ლატავრა სანიკიძე, თემურ გვანცელაძე, ვაჟა შენგელია.
გვ. - 356
ზომა - 14, 5 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-718-4-X
გამოცემის თარიღი - 2003 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ლექსიკა, მორფოლოგია, არსებითი სახელი, ზმნა.
ანოტაცია - ჩეჩნური ენა იბერიულ-კავკასიურ ენათა ოჯახის ნახურ ჯგუფს განეკუთვნება. ”ჩეჩნურ-ქართული ლექსიკონი“ მოიცავს ჩეჩნური ენის ძირითადი ლექსიკური ფონდის 7200 სიტყვას. თითოეულ ჩეჩნურ სიტყვას ახლავს მორფოლოგიური კვალიფიკაცია, ხოლო არსებით სახელსა და ზმნას - შესაბამისად ძირითად ბრუნვათა და დროთა ფორმები.
ქართველურ ენა-კილოთა შედარებითი ლექსიკონი
ავტორი - მერაბ ჩუხუა
ტიტული -
რედაქტორი -
გვ. - 518
ზომა - 16, 5 სმ. X 24, 7 სმ.
ISBN –99928-976-9-4
გამოცემის თარიღი - 2003 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია, ლექსიკონი.
საკვანძო სიტყვები - ლექსიკონი, სიტყვა-სტატია, ეტიმოლოგია, ფუძეენა, ფონეტიკა, ძირი, რეკონსტრუქცია, ენა-კილო, დიალექტი.
ანოტაცია - ლექსიკონში მოცემულია ეტიმოლოგიური ძიებანი ქართველურ ენა-კილოთა შედარებითი ლექსიკიდან. გამოვლენილია საერთო-ქართველური ფუძეენიდან მომდინარე ასეულობით ლექსიკური ერთეული, რომელზეც ადრე არ იყო მითითებული საენათმეცნიერო ლიტერატურაში. ან ძველ შესატყვისობებს დამატებულია ამა თუ იმ ქართველური ენის (დიალექტის) სათანადო, აქამდე უცნობი ეკვივალენტი (აგრეთვე იბერიულ-კავკასიური პარალელები).
ლექსიკონის მიზანია საერთო-ქართველურ ძირ-ფუძეთა სვანური ეკვივალენტების გამოვლენა. წარმოჩენილია სვანური ლექსიკის ის ნაწილი, რომელიც ფონეტიკურ შესატყვისობებს არ იძლევა ძველი ქართულის (იბერიულის) მიმართ (არნ. ჩიქობავა). მეთაურ სიტყვად გატანილია სვანური. სადაც სვანური ერთეული ვერ გამოვლინდა - ქართული. განსახილველი სიტყვები დალაგებულია ანბანთრიგზე.
ლექსიკონის შესავალ ნაწილში განხილულია ფონეტიკური პროცესები, ახალგამოვლენილი ფონეტიკური შეფარდებები ქართველურ დიალექტთა შორის. ლექსიკონს დართული აქვს საერთოქართველურ არქეტიპთა ინდექსი, გაანალიზებულ ძირ-ფუძეთა საძიებელი.
შეიცან თავი შენი
ავტორი - გენადი ბურჭულაძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - გურამ თოფურია
გვ. - 214
ზომა - 14 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99940-718-7-4
გამოცემის თარიღი - 2003 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - იბერიულ-კავკასიური ენები, მოგონებები, ენათმეცნიერება, დაღესტნური.
ანოტაცია - წიგნში თავმოყრილია რადიოს რედაქციასთან არსებული პროექტის ”ენაჲ შემკული და კურთხეული“-ს ჩანაწერი - დიალოგები მთის იბერიულ-კავკასიური ენათმეცნიერების ისტორიისა და დღევანდელობისა შესახებ.
აფხაზური და ქართული ენების შემსწავლელთათვის, ტომი მეორე. ქართული ენის გრამატიკული მიმოხილვა. ქართულ-აფხაზური ლექსიკონი (აფხაზურ ენაზე)
ავტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
ტიტული - იუნესკო. საქართველოს რესპუბლიკის იუნესკოს საქმეთა ეროვნული კომისია. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ქეთევან ლომთათიძე
გვ. - 250
ზომა - 15სმ. X 20სმ.
ISBN – 99940-718-8-2 99940-22-84-9
გამოცემის თარიღი 2003 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა, ინტელექტი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი
პუბლიკაციის ენა - აფხაზური
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია, სახელმძღვანელო, ლექსიკონი.
საკვანძო სიტყვები - ფონეტიკა, ლექსიკა, მორფოლოგია, სინტაქსი, ფრაზეოლოგია.
ანოტაცია ნაშრომი შედგება აფხაზურ ენაზე დაწერილი ქართული ენის მოკლე გრამატიკული ნარკვევისა და ქართულ-აფხაზური ლექსიკონისაგან. ლექსიკონში შედის 3570 სიტყვა.
აფხაზური და ქართული ენების შემსწავლელთათვის, ტომი პირველი. ქართული ენის გრამატიკული მიმოხილვა. ქართულ-აფხაზური ლექსიკონი
ავტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
ტიტული - იუნესკო. საქართველოს რესპუბლიკის იუნესკოს საქმეთა ეროვნული კომისია. საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ქეთევან ლომთათიძე
გვ. - 239
ზომა - 15სმ. X 20სმ.
ISBN – 99940-718-8-2 99940-22-90-3
გამოცემის თარიღი - 2003 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა, ინტელექტი.
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია, სახელმძღვანელო, ლექსიკონი.
საკვანძო სიტყვები - ფონეტიკა, ლექსიკა, მორფოლოგია, სინტაქსი, ფრაზეოლოგია.
ანოტაცია ნაშრომის პირველი ტომი შედგება ქართული ენაზე დაწერილი აფხაზური ენის მოკლე გრამატიკული ნარკვევისა და აფხაზურ-ქართული ლექსიკონისგან. ლექსიკონში შედის დაახლოებით 3300 სიტყვა.
2002
თუშური ლექსიკონი
ავტორი - გიორგი ცოცანიძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ლამარა ნოზაძე, მერი მესხიშვილი.
გვ. - 491
ზომა - 14, 5 სმ. X 20, 7 სმ.
ISBN – 99928-825-8-1
გამოცემის თარიღი - 2002 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - თუშური, ლექსიკა, დიალექტიზმები, ფრაზეოლოგიზმები, ეთნოგრაფიული რეალიები.
ანოტაცია - ლექსიკონი მოიცავს 5000-მდე სალექსიკონო ერთეულს. აღწერს თუშური დიალექტიზმების ნაწილს, სპეციფიკურს თუშური მეტყველებისთვის, რომელიც ა) ლიტერატურულ ენაში არ არის; ბ) ლიტერატურულ ენაში არის, მაგრამ თუშურში მას სხვა მნიშვნელობა აქვს; გ) სიტყვა პოლისემიურია, მნიშვნელობათა ნაწილი საერთოა ლიტერატურულთან, ნაწილი - განსხვავებული; დ) სიტყვა ლიტერატურულ ენაში მონოსემიურია, თუშურში - პოლისემიური. სიტყვა-სტატიის სათაურის შემდეგ მოცემულია საჭიროებისამებრ სტილისტური და გრამატიკული რემარკები, განმარტება, ილუსტრაცია. წარმოდგენილია ფრაზეოლოგიზმებიც.
გრამატიკული კატეგორიებისა და მათი ურთიერთმიმართებისათვის ქართულ ზმნაში
ავტორი - თედორე უთურგაიძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ელენე ბაბუნაშვილი, მიხეილ ქურდიანი.
გვ. - 244
ზომა - 14 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99928-825-9-X
გამოცემის თარიღი - 2002 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - უნივერსალი
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - რუსული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ზმნა, ზმნისწინი, პირი, კატეგორია, ალომორფი, აქტანტური, ატრიბუტული, კონექციური, პარადიგმები.
ანოტაცია - ნაშრომში ზმნური კატეგორიები დაყოფილია აქტანტურ, ატრიბუტულ და კონექციურ კატეგორიებად. ამათ ფონზე განხილულია ქართული ზმნის პირიანობა. ცალკე კატეგორიებად მიიჩნევა სუბიექტური, პირდაპირობიექტური და ირიბობიექტური პირები. არის მსჯელობა ახალი ელემენტების წარმოქმნაზე გეზისა და ორინტაციის კატეგორიებში. მსჯელობაში შემოდის ახალი ტერმინი სერი, რომლის მიხედვით იქმნება პარადიგმები და განისაზღვრება პარადიგმების ცალკეული წევრები.
შრომები II
ავტორი - ვარლამ თოფურია
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნ. ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - გუჩა კვარაცხელია
გვ. - 551
ზომა - 26 სმ. X 17 სმ.
ISBN – 99928-907-6-2
გამოცემის თარიღი - 2002 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სვანური, ზანური, დიალექტი, მორფოლოგია, სინტაქსი, ბრუნება, სიტყვაწარმოება, უმლაუტი.
ანოტაცია II ტომში შესულია როგორც უკვე გამოქვეყნებული, ისე გამოუქვეყნებელი შრომები სვანური ენის შესახებ, აგრეთვე გამოკვლევები ქართული და მეგრულ-ჭანური ენების შესახებ. ნაშრომები სვანური ენის შესახებ ეხება სვანურის დიალექტებს და მათ თავისებურებებს, სვანური ენის ბრუნების სისტემას, სიტყვაწარმოებას, სინტაქსსა და ფონეტიკას. ქართული ენის შესახებ ნაშრომთა უმრავლესობა ეხება ქართული ენის სახელის ბრუნების საკითხებს და ზმნის წარმოების თავისებურებებს. ტომში შესულია ორი ნაშრომი მეგრულ-ჭანურის შესახებ: ,,ზოგიერთი ბრუნვის გენეზისისათვის მეგრულ-ჭანურში,’’ ,,ენჯ სუფიქსი მეგრულში’’. ტომს ერთვის პირთა, გეოგრაფიულ სახელთა, მორფოლოგიურ ელემენტთა და სიტყვა-ფორმათა საძიებლები.
2001
ზმნური და სახელური ფუძექმნადობის პრობლემა ქართველურ ენებში
ავტორი - ავთანდილ არაბული
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია, არნოლდ ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი
რედაქტორი - თედორე უთურგაიძე
გვ. - 386
ზომა - 6 სმ. X 8, 4 სმ.
ISBN – 99928-825-5-7
გამოცემის თარიღი - 2001 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა - გერმანული
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სიტყვაწარმოება (დერივაცია), ალტერნაცია, სემანტიკა, მოტივაცია, ძირი, ფუძე, აფიქსი.
ანოტაცია - ნაშრომში წარმოდგენილია საერთო ძირის ზმნური და სახელური ფუძეების ანალიზი და მათი გენეზისური ურთიერთმიმართებისა და ურთიერთთანმიმდევრობის ინტერპრეტაციის ცდა. ნაშრომი სამსახურს გაუწევს ქართველური ენების სტრუქტურისა და ისტორიის საკითხებით დაინტერესებულ პირთ.
2000
ქართული ენა
ავტორი - ვარლამ თოფურია
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის არნ. ჩიქობავას სახელობის ენათმეცნიერების ინსტიტუტი, საქართველოს მასწავლებელთა კვალიფიკაციის ამაღლებისა და გადამზადების ცენტრალური ინსტიტუტი.
რედაქტორი -
გვ. - 159
ზომა - 20 სმ. X 11 სმ.
ISBN –
გამოცემის თარიღი - 2000 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - სკოლა
მომხმარებელი - ლინგვისტი, პედაგოგი, სტუდენტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - ენა, გრამატიკა, მორფოლოგია,სახელთა ბრუნება, სიტყვაწარმოება, მსაზღვრელ-საზღვრული, კომპოზიტი.
ანოტაცია ,,ქართული ენა’’ წარმოადგენს ლექციების კურსს, რომელიც 1932-1933 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის გამომცემლობამ განაკვეთებად დაბეჭდა აკაკი შანიძის სალექციო კურსთან ერთად. ეს გამოცემა ბიბლიოგრაფიულ იშვიათობად იქცა, ამან განაპირობა მისი ხელახალი გამოცემა. წიგნი იბეჭდება უცვლელად. ”ქართული ენა” ასახავს ქართული ენათმეცნიერული აზრის განვითარების მნიშვნელოვან საფეხურს.
ძველი ქართულის ფუძეთა კორელაციურ ცვლილებათა ისტორია
ავტორი - ნინელი ჭოხონელიძე
ტიტული - საქართველოს მეცნიერებათა აკადემია არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტი.
რედაქტორი - ალექსი ჭინჭარაული
გვ. - 120
ზომა - 14, 5 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 81. 2 Гр
809. 463. 1
ჭ 717
გამოცემის თარიღი - 2000 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - ქართული ენა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - მონოგრაფია
საკვანძო სიტყვები - სემანტიკური, სემასიოლოგიური, ეტიმოლოგიური, პოლისემიური, კორელაციური, მეტათეზისი, რედუქცია, კონტამინაცია.
ანოტაცია - ნაშრომში გარკვეულია, რომ 1. კორელაციურ ფუძეთა წარმოშობა ქართულში აიხსნება ენის განვითარების სხვადასხვა პერიოდში და სხვადასხვა ენობრი ქვესისტემაში მომხდარი ფორმობრივი და სემანტიკური ცვლილებებით; 2. კორელაციურფუძეებიან ლექსიკურ ერთეულებში დასტურდება სხვადასხვა ფონეტიკური ცვლილებები; 3. ერთი და იმავე ფუძის სხვადასხვა ვარიანტები ახალ ქართულში შესაძლებელია სხვადასხვა მეტყველების ნაწილებად გვევლინებოდნენ; 4. ფუძეთა კორელაცია იწვევს ენის ლექსიკური შემადგენილობის როგორც რაოდენობრივ, ისე თვისობრივ ცვლას და ეს პროცესი ენის ლექსიკური ფონდის გამდიდრების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი საშუალებაა.
მცირე აფხაზურ-ქართული ლექსიკონი
ავტორი - თეიმურაზ გვანცელაძე
ტიტული - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის უნივერსიტეტი
რედაქტორი - ქეთევან ლომთათიძე
გვ. - 196
ზომა - 15 სმ. X 20 სმ.
ISBN – 99928-77-93-6
გამოცემის თარიღი - 2000 წ.
გამოცემის ადგილი - თბილისი
გამომცემლობა - თბილისის უნივერსიტეტის გამომცემლობა
მომხმარებელი - სტუდენტი, ლინგვისტი.
პუბლიკაციის ენა - ქართული
რეზიუმეს ენა -
პუბლიკაციის სახეობა - ლექსიკონი
საკვანძო სიტყვები - ლექსიკონი, აფხაზური, ქართული, სტატია, დიალექტი, ფრაზეოლოგია.
ანოტაცია ლექსიკონში წარმოდგენილია აფხაზურ ენაში ყველაზე ხშირად ხმარებული 3300 სიტყვა და მათი ქართული შესატყვისები. ლექსიკონი შედგენილია 1998 წელს საქ. მეცნ. აკადემიის არნ. ჩიქობავას სახ. ენათმეცნიერების ინსტიტუტის მთის იბერიულ-კავკასიურ ენათა განყოფილებაში.